Gururun batışı: Vasa ilk seferinde battı

STOCKHOLM, 10 Ağustos 1628 — İsveç’in en görkemli savaş gemisi olarak tanıtılan Vasa, bugün Stockholm Limanı’ndan ayrıldıktan yalnızca birkaç dakika ve bir kilometreyi aşkın kısa bir yol sonra battı. Faciayı, töreni izlemek için kıyıya toplanan kalabalık kendi gözleriyle gördü.

Yüzlerce oymanın ve yaldızlı heykelin süslediği geminin, gövdesine göre fazla yüksek ve tepesi ağır tasarlandığı belirtiliyor. Onlarca ağır bronz topun büyük bölümünün üst güvertelere yerleştirildiği, buna karşılık gemiyi dengede tutacak safranın yetersiz kaldığı bildirildi.

“Gösteriş, mühendisliğin önüne geçti.”

Geminin, ilk güçlü esintide yana yattığı; ikinci bir rüzgâr darbesiyle iyice devrildiği aktarılıyor. Selam atışı için açılan alt kat top kapaklarının, su hattına yalnızca birkaç adım mesafede olduğu; gemi yan yatınca bu açık kapaklardan içeri suyun dolduğu belirtildi. Bir tersane tanığı, “Su top kapaklarından girdi, gemi dakikalar içinde dibi boyladı” dedi.

Kayıpların ve sorumluluğun soruşturulacağı bildirildi. Sağ kurtulan kaptanın derhal sorguya alındığı, kısa süre içinde bir kurul önünde geminin neden battığının araştırılacağı öğrenildi. Ancak geminin ölçülerinin en tepeden verilen talimatlarla belirlendiği düşünülürse, kesin bir suçlu bulunmasının zor olduğu belirtiliyor.

Gözlemciler, bu görkemli başarısızlığın ileride hiç beklenmedik bir hazineye dönüşebileceğini söylüyor: soğuk suyun dibinde neredeyse hiç bozulmadan kalan geminin, bir gün su yüzüne çıkarıldığında koca bir çağı olduğu gibi gözler önüne serebileceği değerlendiriliyor.