Bozkırdan Tuna’ya
Macarların ataları, Karpat havzasına 895 dolayında gelmeden önce yüzyıllarca Türk boylarıyla birlikte bozkırda yaşadı. Bu dönemde Macarcaya elma (alma), sakal (szakáll), buğday (búza), kapı (kapu) gibi yüzlerce Türkçe kelime girdi. Bizans kaynakları Macarları uzun süre “Türkler” diye adlandırdı. Bu bağın ayrıntıları Macarlar ve Türkler maddesinde anlatılır.
Hunlar, Avarlar, Kumanlar
Karpat havzası daha önce Avrupa Hunlarının ve Avarların merkeziydi; Macar halk geleneği Attila’yı ataları arasında sayar. 13. yüzyılda Moğollardan kaçan Kuman-Kıpçaklar Macaristan’a sığındı; bugün Kunság (Kumanya) bölgesi onların adını taşır.
Osmanlı dönemi
1526 Mohaç Meydan Muharebesi’nden sonra Macaristan’ın orta bölümü yaklaşık 150 yıl Osmanlı yönetiminde kaldı; Budin (Budapeşte) 1541’den 1686’ya kadar Osmanlı şehriydi. Bu döneme ait hamamlar ve Budin’deki Gül Baba Türbesi bugün de ziyaret edilir. 1849 Macar bağımsızlık savaşından sonra Osmanlı’ya sığınan Macar mültecileri iade etmeyen Osmanlı, Macar halkının gönlünde iz bıraktı; Kossuth’un Kütahya’da kaldığı ev bugün müzedir.
Bugün
Macaristan, Avrupa Birliği ve NATO üyesidir. 2018’de Türk Devletleri Teşkilatı’na gözlemci olarak katıldı ve Budapeşte’de teşkilatın bir temsilciliği açıldı. Her iki yılda bir düzenlenen Kurultáj festivali, Macar ve Türk halklarının bozkır mirasını kutlar.
Kaynakça
- András Róna-Tas, Hungarians and Europe in the Early Middle Ages, CEU Press.
- Gyula Németh, Macarların Oluşumu.
- IMF, World Economic Outlook, Ekim 2026.