Arka plan
Kabil’de devlet kuran Babür, 1519’dan itibaren Pencap’a seferler düzenledi. Delhi Sultanlığı’nda İbrahim Lodi’nin sert yönetimi, Pencap valisi Devlet Han Lodi gibi beylerin Babür’ü Hindistan’a çağırmasına yol açtı. 1525 sonunda Babür, nispeten küçük ama tecrübeli bir orduyla Hindistan’a yürüdü.
Savaş
Babür, ordusunu Panipat şehrinin yanına, bir tarafı şehre dayanacak biçimde yerleştirdi. Önüne yedi yüz kadar arabayı deri kayışlarla birbirine bağlatarak bir savunma hattı kurdu; arabaların arasına top ve tüfek mevzileri yerleştirdi. Bu düzen, Osmanlıların kullandığı “tabur cengi” düzenine benziyordu; Babür’ün topçusu Üstad Ali Kulu ve tüfekçi komutanı Mustafa’nın Osmanlı usullerini bildikleri anlatılır.
Lodi ordusu ve savaş filleri bu hatta saldırınca top ve tüfek ateşiyle karşılaştı. Fillerin ürküp kendi saflarını çiğnemesi Lodi ordusunu dağıttı. Babür’ün atlı okçuları iki kanattan dolaşarak düşmanı arkadan sardı (tulguma). Öğleye doğru savaş bitmişti; İbrahim Lodi binlerce askeriyle birlikte savaş alanında öldü.
Sonuçları
Babür, Delhi’de adına hutbe okutarak padişahlığını ilan etti; Agra’daki Lodi hazinesi ele geçirildi. Ertesi yıl Hanva’da Racput ittifakını yenerek egemenliğini sağlamlaştırdı. Babür, Baburname’de bu savaşı ayrıntılarıyla anlatır.
Soy ağacı
Timurlu ve Babürlü hanedanıBabür, babası Ömer Şeyh Mirza üzerinden Timur’un beşinci kuşak torunudur.
Altı çizili adlar kendi maddesine açılır. Yıllar hüküm süresini, “ö.” ölüm yılını gösterir. Geniş ağaçlar yana kaydırılır.
Kaynakça
- Babür, Baburname, çev. Wheeler M. Thackston, 1996.
- John F. Richards, The Mughal Empire, Cambridge, 1993.