Efsanenin kaynağı
Orta Çağ Avrupa’sında birçok halk kendi kökenini Truva’ya bağlıyordu; Romalılar Aeneas’a, Franklar Truvalı bir ataya dayandırıldı. 7. yüzyıla ait Fredegar Kroniği, Frankların ve Türklerin ortak bir Truvalı atadan geldiğini yazar. Latince yazan bazı yazarlar Türklere, Truvalı kahraman Teukros’un adından “Teucri” dedi.
Fatih’in sözü
Fatih Sultan Mehmed’in hayatını yazan Rum tarihçi Kritovulos, padişahın 1462’de Truva harabelerini ziyaret ettiğini anlatır. Kritovulos’a göre Fatih burada, Tanrı’nın kendisini Truvalıların öcünü almak için bu güne sakladığını, onlara zulmedenlerin torunlarından intikam aldığını söylemiştir. Bu söz, Truva’yı yıkan Yunanların torunları ile Bizans’ı fetheden Türkler arasında bir bağ kurar.
Ne kadar gerçek?
Türklerin Truvalılarla soy bağı olduğuna dair tarihî ya da arkeolojik bir kanıt yoktur. Türkler Anadolu’ya 11. yüzyılda gelmiştir; Truva ise Tunç Çağı’nın bir şehridir. Efsane, Avrupalıların Türkleri kendi tarih anlatılarına yerleştirme çabası olarak değerlendirilir. Fatih’in sözü ise bir hükümdarın fethini antik tarih içinde anlamlandırma isteğini gösterir.
Kaynakça
- Kritovulos, Tarih-i Sultan Mehmed Han-ı Sani, çev. Karolidi.
- Fredegar Kroniği, III. kitap.
- Margaret Meserve, Empires of Islam in Renaissance Historical Thought, 2008.